Tarım Perliti

                                  PERLİTİN TANIMI

Perlit, doğal olarak oluşan silis esaslı volkanik kayaçlara verilen bir isimdir.
Perlit tanımı, mağmanın asit fazında oluşan lavların soğuyup gözle ve mikroskopla görülebilecek bir yapıda kırılmasının meydana getirdiği kütle bünyesinde su damlacıkları bulunan volkanik bir cam türünü ifade eder. Bazı perlit türleri kırıldığı zaman inci parlaklığında küçük küreler elde edildiğinden perlit ismi inci anlamına gelen "perle" kelimesinden türetilmiştir.

Ticari kullanımda ise perlit elverişli bir sıcaklığa kadar ısıtıldığında genleşen ve gözenekli bir hale gelen volkanik doğuşumlu (menşeili) ve doğal olarak oluşan asitik bir camdır.Perlit belirli bir tane iriliğinde özel formlarda 900-1100°C arasında ısıtıldığında hacmini yaklaşık 20 kat genleştirmekte ve mısır gibi patlayarak yoğunluğu çok hafif bir hale gelmektedir.

Gözeniklilik, perlit taneciklerindeki boşluk hacmini toplam tanecik hacmine oranının ortalaması olarak tanımlanır. Gözeneklilik perlite emicilik ve yüzeyde soğuma özellikleri kazandırmakta ve bu nedenle bu özelliğin gerekli olduğu uygulama alanlarında önem taşımaktadır. Su kirliliğini giderme çalışmaları ve ısı yalıtıcılığı aranan durumlarda su emicilik istenmemektedir. Bunun nedeni gözeneklere dolan suyun ısı iletkenliğini arttırması olmaktadır. Bu durumda silikon veya bir maddeyle gözenekler pasifleştirilerek perlit hidrofobize edilmektedir.   
 
          

   Çimlendirme ve Fide Yetiştirme Ortamında Perlit Kullanımı

            Perlit sebze, çiçek ve diğer tüm tohumlarının çimlendirilmesi için çok uygun bir ortamdır.

Bu amaçla hazırlanan saksı, kasa veya yastıklara Perlit nemlendirilerek doldurulur

İyice ıslatılır.

Bu ortama tohumlar alışıla gelenden biraz daha derine ekilir.

Tohum ekim yerlerde fideler kotiledon yaprakları tam açılıp yere paralel olana kadar tutulur.

           Bu dönemde tohum kendi bünyesindeki besini kullandığından dışarıdan bir besin maddesi ilavesine gerek yoktur.Fideler bu aşamada iken şaşırtılmalıdır.

Sökülen fideler genellikle plastik fidan poşetlerine şaşırtılır.

        Plastik fidan poşetleri 1:1 oranında Perlit-Torf karışımından hazırlanan bir harçla doldurulmalıdır.

Perlit-Torf karışımının 1 m3'üne, torbalara konulmadan önce 600 gr. P2O5, 400 gr. K2O, 300 gr. N, 100 gr. Mg ilave edilir.

Perlit 'in çimenlendirme ortamı olarak en büyük üstünlüğü fidelerin şaşırtma sırasında hiç zedelenmeden çıkartılması ile kök kaybının olmamasıdır

Steril olması ve özelliğini koruması ile yıllarca kullanım imkanı sağlar

Çimlendirme ortamı olarak kullanılan Perlit 'in Süper iri olması gerekir

Köklendirme Ortamı Olarak Perlit Kullanımı

Perlit tek başına ve diğer harç materyalleri ile.karıştırılarak çiçek, sebze ve meyve çeliklerinin köklendirilmesinde başarıyla kullanılır. 

                                              

1. Katlamanın işlemi kasalarda sadece perlit ile yapılacaksa;

Önce perlitin nemlendirilmeli  

Sür­günlerin nemli perlite sokulmalı,

Sürekli olarak da perlitin nemli tutulmalıdır

2. Köklendirme ortamı olarak Perlit , bir organik madde ile 1:1'den 9:1'e değin oranlarda karıştırılabilir.

3. Ortamda toprağın da bulunması isteniyor ise 5 ölçek perlit, 1 ölçek organik materyal ve bir ölçek de sterilize edilmiş orta bünyeli toprak karışımı tavsiye edilir.

4. Katlama ortamının sürekli ve düzenli sulanması, ortamın sıcak ve nemli olması büyük önem taşır.

5. Köklendirme ortamı olarak kullanılacak perlitin iri taneli olması ile daha sağlıklı,harika  kök sağlanır

TOPRAKLI YETİŞTİRİCİLİKTE PERLİT KULLANIMI 
                                                                             

Topraklı kültürde Perlit  toprak düzenleyici olarak veya su kayıplarını azaltıcı olarak kullanılır

İyi bir toprak düzenleyicide;

yarayışlı su kapasitesi yüksek

baz değişimi ve ısı kapasitesi fazla

tuz miktarı ve ısı geçirgenliği düşük olma koşulları aranır

Bunların tümü perlitte bulunan özeliklerdir

1. Perlit, ağır ve yapışkan topraklara karıştırıldığında drenaj ve havalanma özelliklerinden dolayı kaymak tabakası oluşmasını, çatlama, göllenme, şişme ve büzülmeyi engeller

2. Toprak düzenleyici olarak SERALARDA kulanılan Perlit toprağa kaba bir yapı kazandırdığı gibi toprağın su tutma gücünü ve besin maddelerinin yarayışlılığını da arttırmaktadır

Alttan sulama ve damla sulama yapılan seralarda yastıkların üzerine 4-5 cm. kalınlıkta iri taneli Perlit serildiğinde su kullanımı yarı yarıya azaltılabilir

Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesinde yapılan bir araştırmada, sera toprağının üst kısmı 1:4 oranında iri Perlit ile karıştırılmıştır. Burada yetiştirilen dometeslere 6 defa karık sulaması yapıldığı halde normal sera toprağındakiler 21 defa sulanmıştır

Görülüyor ki Perlit su kaybı ve iş gücü olarak büyük bir tasarrufa neden olmaktadır

TOPRAKSIZ YETİŞTİRİCİLİKTE PERLİT KULLANIMI 

                                        

Giderek yorulan sera topraklarında karşılaşılan sorunları gidermek için son yıllarda topraksız tarım uygulamaları başlamıştır. Dünyada gelişmiş ülkelerde %90'lara varan oranlarda topraksız tarım uygulamaları yapılmaktadır.

 Bu uygulamalarda Perlit tek başına kullanılabildiği gibi torf, kum, ağaç, kabuğu gibi diğer harçlar ile de karıştırılabilmektedir.

UYGULAMA 1

Perlit sera toprağı üzerine serilen siyah bir plastik örtü malç naylonu üzerine 10-15 cm kalınlıkta yayılmakta ve fideler belli aralıklar ile bu yayılan tabaka üzerine dikilmektedir. Dikimi yapılan bitkilerin su ve besin maddesi gereksinimleri besin eriyikleri ile yapılan sulamalar ile karşılanmaktadır.

UYGULAMA 2

Bu uygulamada bitkiler perlit yada bir başka perlit 'li karışımla doldurulmuş 5-10 litre hacimli torbalarda yetiştirmektir.

Bu uygulama toprak üzerine yayılmış siyah plastik örtüler yani  malç naylonu üzerine belli aralıklarla sıralamak ve bitkilerin besin eriyikleriyle su ve besin madde gereksinimlerini karşılamaktan ibarettir.

Topraksız kültürün üstünlüklerini şöyle sıralayabiliriz:
- Besin maddelerinin ve suyun dozu daha iyi ayarlanabilir
- Topraklı tarımda önemli olan ekim nöbeti önemsiz hale gelir
- Toprak kökenli hastalık ve zararlılar ile yabancı otlardan kaynaklanan sorunlar olmaz
- Sızma ve buharlaşma kayıpları azaltılabildiği için sudan büyük ölçüde tasarruf sağlanır.
- Toprak devre dışı kaldığı için, seralarda işgücü ve harcama gerektiren toprak işleme, yıkama, dezenfekte etme ve gübreleme işlemlerine gerek kalmaz.

ÇİM VE TOPRAK SAHALARDA PERLİT KULLANIMI
                                 

Perlit bahçeler, parklar, futbol ve golf alanları ile parkurdaki çim toprakları için eşsiz ve vazgeçilmez bir toprak düzenleyicisidir

Dış etkiler ile veya basılma ile sıkışan topraktaki çim zayıflar, hatta yok olur

1. Perlit ile çimlerin ömrü uzadığı gibi, balçıklanma ve göllenme sorunlarının önüne geçilir

2. Perlit ile çimin yaprak alanı genişlemekte, yaprak ve kök sayısı artmaktadır. Çiğnenen topraklardaki sıkışma yarı yarıya azaltılmaktadır

3. Çiğnenen ve çiğnenmeyen çimlerde Perlit uygulaması aynıdır: 2,5 cm kalınlığındaki toprağa, 2,5 cm kalınlıkta Perlit karıştırılarak 5 cm kalınlığında karışım elde edilir. Perlit uygulamadan önce ıslatılmalıdır. Karıştırma işleminden sonra çim tohumu ekilir. Üzerine 4-5 kg/m2 yanmış çiftlik gübresi ile olanak varsa 100 gr/m2 toz kireçtaşı serilir.

Eğer çiftlik gübresi yerine ticari gübre kullanılacak ise 50 gr/m2 % 26'lık amonyum nitrat, 65 gr/m2 %18'lik süper fosfat ve 15 gr/m2 potasyum sülfat karışımı, belirli aralıklar ile uygulanır. Sulama rejiminde bir değişiklik yapılmaz.

4. Çim sahalarda standart veya süper iri tarım perliti kullanılmalıdır.

5. Perlit homojen bir şekilde toprağa karıştırılmalı, ilk biçim öncesinde merdane çekilmeli ve kesim makas ile yapılmalıdır.

6. TOPRAK SAHALARDA uygulama ise toprağa esneklik sağlaması ve yumuşak bir zemin elde edilmesi amacı ile uygulanmaktadır. Toprak sahada üst zeminin altına uygulanan Perlit ile amaca ulaşılmaktadır. Saha tanziminde tüm sahanın %30'unu Perlit oluşturmalıdır